5 listopada 2025

Palce Diabła w naszych lasach! Czytelniczka przesłała niezwykłe zdjęcia Okratka Australijskiego

Jedna z naszych czytelniczek - Małgoś, podzieliła się z nami wyjątkowym odkryciem. Podczas spaceru w lesie w okolicach Kóz, zauważyła coś, co na pierwszy rzut oka wyglądało jak... czerwona dłoń wyrastająca z ziemi. Po dokładniejszym przyjrzeniu się okazało się, że to Okratek australijski (Clathrus archeri), znany również pod intrygującą nazwą Palce Diabła.

Czym jest Okratek australijski?

Okratek australijski to egzotyczny, a zarazem dość rzadki grzyb, który swoim wyglądem wzbudza sensację i często przeraża osoby, które spotykają go po raz pierwszy. Wyrasta z jajowatego tworu przypominającego białą kulę, z której po pewnym czasie „rozchylają się” czerwone, rozgałęzione ramiona przypominające palce lub macki.

Charakterystyczny jest także nieprzyjemny zapach grzyba - przypomina padlinę, co przyciąga muchy i inne owady. To właśnie one pomagają roznosić zarodniki tego niezwykłego gatunku.

Czy Okratek australijski jest trujący?

Choć jego wygląd i zapach mogą budzić grozę, Okratek australijski nie jest uznawany za trujący. Nie zawiera toksyn groźnych dla człowieka.

Jednak z uwagi na bardzo silny odór oraz nieapetyczny wygląd, nie nadaje się do spożycia i nie jest zbierany przez grzybiarzy. W większości źródeł określa się go jako niejadalny, a nie trujący.

Skąd się wziął w Polsce?

Jak sama nazwa wskazuje, Okratek australijski pochodzi z Australii i Nowej Zelandii. Do Europy trafił prawdopodobnie w pierwszej połowie XX wieku wraz z transportami wełny lub innych materiałów organicznych. W Polsce po raz pierwszy odnotowano jego występowanie w latach 70. XX wieku.

Obecnie można go spotkać w różnych regionach kraju - szczególnie w cieplejszych częściach Polski, m.in. na Śląsku, w Małopolsce, na Dolnym Śląsku i w okolicach Beskidów.

Gdzie można go zobaczyć w górach?

Okratek australijski lubi wilgotne, próchnicze gleby i zacienione lasy liściaste lub mieszane. W polskich górach pojawia się m.in. w Beskidach, Sudetach oraz w niższych partiach Tatr. Często rośnie wśród mchów, opadłych liści i rozkładającego się drewna.

Jeśli więc wybierasz się na jesienny spacer w góry i zobaczysz czerwone, rozgałęzione struktury wystające z ziemi - nie panikuj. To nie diabelska dłoń, tylko fascynujący przybysz z dalekiej Australii.